English
Sức hút của thiết bị âm thanh cổ điển, đặc biệt là ampli, khó có thể phủ nhận. Những núm kim loại cỡ lớn, tấm ốp gỗ và mặt số chiếu sáng mang lại “vibe” riêng mà nhiều dàn hi-fi hiện đại khó tái hiện, gần với tinh thần phòng nghe và loa cho không gian retro, vintage. Việc săn tìm, phục chế hoặc sở hữu một chiếc máy đã qua thời gian cũng là phần thú vị của sở thích này.
Sức hấp dẫn của âm thanh cổ điển
Không phải ai cũng đồng ý về khả năng tải âm của đồ cũ. Cũng như đĩa than và dàn mâm, một receiver stereo cổ có thể cho chất âm ấm hơn, dù đôi khi kém “sạch” so với máy mới. Với nhiều người chơi, đó chính là điểm cuốn hút.
Mike Garry, chủ Hudson Valley HiFi (Cornwall, New York), chuyên mua bán và phục chế thiết bị âm thanh cổ, từng ví von: “Xe muscle car đầu thập niên 1970 có thể không bền hay chạy “xịn” bằng xe hiện đại, nhưng chiếc xe 50 năm tuổi ấy vẫn có thứ gì đó rất cuốn và thú vị.”
Lời khuyên từ chuyên gia
Giống xe cổ, đồ audio cổ phụ thuộc rất nhiều vào phục chế. Linh kiện lão hóa theo thời gian; nhiều phụ tùng không còn được sản xuất nên sửa chữa không phải chuyện vài ngày. Người chơi thường mua máy hỏng rồi đưa đi phục hồi, hoặc trả giá cao hơn cho máy đã làm xong.
Drew Brown, quản lý merchandising tại Reverb (sàn giao dịch thiết bị âm thanh cổ), và Mike Garry là hai nguồn tham khảo trong bài. Dưới đây là các dòng receiver và ampli được nhắc đến nhiều. Một số trích dẫn đã được chỉnh lại cho gọn và dễ đọc. Khi đặt máy trong phòng, bạn có thể tham khảo hướng không gian nghe nhạc tinh tế để cân chỉnh bố cục và vật liệu.
Marantz 2270
- Ra mắt: 1971
- Mức giá tham khảo trên thị trường đồ cổ: Cao (bài gốc nêu mức ~2.100 USD và ví dụ niêm yết ~1.199 USD trên Reverb thời điểm đăng bài).
Drew Brown (Reverb): “Với 70 watt mỗi kênh, đây là mẫu receiver bán chạy nhất trên Reverb. Ánh đèn xanh, bánh xe chỉnh tần ngang và hộp gỗ WC22 tạo nên vẻ ngoài rất được săn đón; chất âm analog ấm, gần như “có mùi đèn” cũng rất đáng nghe.”
Mike Garry: Nhờ marketing, Marantz bán rất nhiều 2270 và mẫu này trở thành biểu tượng. Kể cả câu chuyện quảng cáo về chiếc 2270 rơi qua sàn nhà trong một vụ cháy nhưng vẫn sống sót (chỉ cần dây nguồn mới). Mặt nhôm với núm vạch, ba cụm bốn nút dưới mặt đồng hồ nền xanh vẫn hút mắt sau hàng thập kỷ. Chất âm nghe “sướng” đến mức các ampli hai kênh Marantz hiện nay vẫn được chỉnh voicing tương tự dòng cổ.
Marantz 1060 Integrated Amp
- Ra mắt: 1971
- Mức giá tham khảo: Trung bình đến cao (bài gốc: ~700 USD, ví dụ listing ~1.200 USD).
Drew Brown: Marantz 1060 là integrated amplifier Marantz bán chạy nhất trên Reverb. Máy có cả power và preamp, nhưng không có tuner FM/AM. Công suất mỗi kênh thấp hơn một chút so với 2270 nhưng vẫn giữ độ ấm analog tương tự và là thiết bị cổ phổ biến thứ hai của hãng. Điểm trừ với fan “Marantz xanh”: không có mặt đồng hồ tuner biểu tượng.
Fisher 500C Stereo Receiver
- Ra mắt: 1964
- Mức giá tham khảo: Cao.
Mike Garry: Fisher 500C được làm tại New York đầu thập niên 1960, là một trong những bộ thu FM stereo đầu tiên dùng multiplex (cùng nguyên lý FM stereo ngày nay). Dùng bóng 7591 (biến thể nhánh 6L6), khoảng 32 W mỗi kênh, đủ cho nhiều loa hiệu suất cao thời đó. Giá Fisher tube đã tăng mạnh; máy sạch khó gặp. Ông khuyên không nên chạy máy chưa phục chế đúng cách: điện lưới hiện nay cao hơn thời máy ra đời, dễ làm tăng áp trong mạch; cần chỉnh để an toàn và chạy mát hơn trên nguồn hiện đại.
Pioneer SX-980 Receiver
- Ra mắt: 1978
- Mức giá tham khảo: Rất cao.
Drew Brown: “Máy cổ này cho 80 W mỗi kênh, âm có thể tinh chỉnh khá linh hoạt. Receiver kéo được cả cặp loa kém hiệu suất, bass đầy và tre chi tiết.”
Pioneer SX-1250 Stereo Receiver
- Ra mắt: 1976
- Mức giá tham khảo: Rất cao.
Mike Garry: Cuối thập niên 1970, các hãng “receiver khủng” cạnh tranh công suất và kích thước. SX-1250 không phải lớn nhất hay mạnh nhất, nhưng vẫn to, nặng và đủ lực. Ông đánh giá dòng SX-x50 của Pioneer là một trong những thiết kế receiver hay nhất thời đó: biến áp xuyến lớn, tụ lọc lớn, nguồn được làm bài bản. Mặt bạc, đồng hồ và ánh sáng tinh tế trong vỏ gỗ óc chó là một trong những máy ông thích nhất về mặt thẩm mỹ. Giống nhiều receiver cỡ lớn, cần phục chế kỹ trước khi chơi lâu dài.
Fisher 800C Receiver
- Ra mắt: 1964
- Mức giá tham khảo: Cao.
Drew Brown: Nhiều người cho Avery Fisher làm ra những receiver xuất sắc nhất. Máy đèn đòi hỏi am hiểu biết hơn máy bán dẫn, nhưng đổi lại là sức đánh và độ ấm đèn thật. Tách kênh stereo trên Fisher được khen; chất âm khi nghe đĩa than qua ampli đèn được bảo dưỡng tốt có thể tạo cảm giác như nghe lại những đĩa quen từ đầu.
McIntosh 1700
- Ra mắt: 1967
- Mức giá tham khảo: Cao.
Drew Brown: Đây là máy lai (hybrid) và nằm ở mức McIntosh dễ tiếp cận hơn trong đồ cổ: preamp và power bán dẫn, tuner đèn. Âm McIntosh được cho là trung thực với nguồn, ít “tô màu” hơn một số máy ở trên nhưng không khô. Có thể nghe lâu mà ít mệt tai nhờ chất âm sạch, trong.
McIntosh MC240- ampli công suất đèn
- Ra mắt: 1960
- Mức giá tham khảo: Rất cao.
Mike Garry: MC240 là ampli push-pull 6L6, ~40 W mỗi kênh, mạch hàn tay point-to-point, nguồn rất “chắc”. Biến áp nặng: “Chất lượng ampli đèn có thể lường qua độ nặng của biến áp.” Trong xưởng, MC240 là một trong những ampli đèn McIntosh hay được mang đi phục chế nhất.
Lưu ý: MC240 là power amplifier (không có tuner), không phải receiver.
Dynaco ST-70 – ampli đèn “dễ chơi”
- Ra mắt: 1959
- Mức giá tham khảo: Trung bình đến cao.
Mike Garry: Điểm cộng của ST-70 là giá trên thị trường đồ cổ thường còn hợp lý hơn nhiều máy khác. Có thể phục chế giữ nguyên thiết kế gốc, hoặc mod bằng cách thay board driver bằng board hiện đại (đổi cả mạch, dùng bóng driver khác thay 7199 nguyên bản khó kiếm). Máy dễ làm vì xuất phát từ kit; mạch push-pull với dòng EL34 giúp người chơi tube roll để đổi màu âm.
Lưu ý: ST-70 là ampli công suất đèn (kit cổ điển), không phải receiver.
Bài dựa trên nội dung và trích dẫn trên Gear Patrol (“Two Vintage-Audio Professionals Pick Their Go-To Stereo Receivers”),
